វិចិត្រករ​ ជនជាតិ​ជប៉ុន លះបង់​ពេលវេលា និង​ថវិការ​ផ្ទាល់ខ្លួន ដើម្បី​សិល្បៈ​កម្ពុជា​

275

នៅក្នុង​បន្ទប់​វិចិត្រសាល ធំ​ល្មម​មួយ នៃ សណ្ឋាគារ​សូ​ហ្វី​តែ​ល​ភ្នំពេញ​ភូ​គី​ត្រា ដែល​ស្ថិតនៅ​កណ្ដាល​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ គេ​ប្រទះឃើញ​មាន​ផ្ទាំងគំនូរ​ជាច្រើន​ផ្ទាំង បាន​រំលេច​ពី​ទីកន្លែង​មួយចំនួន នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា ដោយ​ប្រើ​ពណ៌​ស្រាលៗ ស្រ​ទាន់ គួរ​ឲ្យ​ចង់​គយគន់ គូស​នៅលើ​ក្រដាស់ ខុសប្លែក​ពី​ផ្ទាំងគំនូរ​ដ៏ទៃទៀត ដែល​អ្នក​ធ្លាប់​បានឃើញ​ពីមុនមក​។​

​កាន់តែ​ពិសេស​ជាងនេះទៅទៀត​នោះ មាន​ផ្ទាំងគំនូរ​ខ្លះ មាន​ពន្លឺ​ភ្លឺ​ភ្លេ​ក ចែងចាំង​ប្រដេញ​គ្នា ជាមួយ​ពន្លឺ​នៃ​អំពូល​អគ្គិសនី ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​រូបគំនូរ​កាន់តែ​រស់រ​វើក និង​ទាក់ទាញ​មួយកម្រិត​ថែមទៀត​ផងដែរ​។​

​ប្រសិនបើ​យើង​ពិនិត្យ​ឲ្យ​លម្អិត នៅលើ​ផ្ទាំងគំនូ​ទាំងនោះ មាន​ចារិក​ឈ្មោះ​វិចិត្រករ ដោយ​បោះត្រា ជា​ភាសា​ជប៉ុន ហើយ​ត្រូវបាន​លោក ផល សំបូរ ប្រធាន​ផ្នែក​ទីផ្សារ នៃ​សណ្ឋាគារ​សូ​ហ្វី​តែ​ល​ភ្នំពេញ​ភូ​គី​ត្រា បាន​ប្រាប់​ឲ្យ​ដឹងថា ផ្ទាំងគំនូរ​ទាំងអស់នោះ ជា​ស្នាដៃ​របស់​វិចិត្រករ​ដ៏​ចំណាន​ម្នាក់ ជា​ជនជាតិ​ជប៉ុន មាន​ឈ្មោះថា យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) ដែល​ត្រូវបាន សណ្ឋាគារ​សូ​ហ្វី​តែ​ល​ភ្នំពេញ​ភូ​គី​ត្រា ជ្រើសរើស យកមក​ដាក់តាំង​បង្ហាញ រយៈពេល ៣ ខែ ចាប់ពី​ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ​២០១៩ រហូតដល់ ខែមករា ឆ្នាំ​២០២០ ក្រោម​ចំណងជើង​ថា “​អនុស្សា​វ​រី​យ៏​” (Memory) ជូន​ភ្ញៀវ​ជាតិ និង​អន្តរជាតិ ដែល​ចេញចូល​នៅ​សណ្ឋាគារ​នេះ អាច​ទស្សនា​បាន​ដោយ​ឥតគិតថ្លៃ​។​

​ផ្ទាំងគំនូរ របស់ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu)

​តើ វិចិត្រករ យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) ជា​អ្នកណា​?

​លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) កើត​នៅ​ទីក្រុង​ណា​ហ្គោ​យ៉ា (Nagoya) នៃ​ប្រទេស​ជប៉ុន នៅក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៧៥​។ តាំងពី​វ័យ​កុមារ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) មានចិត្ត​ស្រឡាញ់​សិល្បៈ​យ៉ាងខ្លាំង ហើយ​ជារឿយៗ លោក​តែងតែ ងឿងឆ្ងល់ ហើយ ចង់ដឹង ចង់​យល់ អំពី​ផ្នត់គំនិត​សិល្បៈ និង ទស្សនៈ​របស់​វិចិត្រក​ផ្សេងៗ​។

​នៅក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៨១ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) បានបញ្ចប់​ថ្នាក់​បរិញ្ញាបត្រ​គំនូរ នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​វិចិត្រសិល្បៈ នៅ​ទីក្រុង​អា​ឈី នៅ​ប្រទេស​ជប៉ុន ហើយ​វា ក៏​ជា​លើកទីមួយ​ដែរ ដែល ស្នាដៃ​សិល្បៈ​គំនូរ​របស់លោក ត្រូវបាន​ធ្វើការ​ដាក់តាំង​ពិព័រណ៍​នៅ​វិទ្យាស្ថាន​សិល្បៈ​ជប៉ុន​។​

​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៩៤ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) បានមក​ទស្សនា​ប្រទេស​កម្ពុជា​ជា​លើកដំបូង ហើយ​លោក​ក៏​ចាប់​អារ​ម្ម​ណ៏​យ៉ាងខ្លាំង​ចំពោះ​សិល្បៈ វប្បធម៌ និង​ប្រពៃណី ដ៏​ល្អ​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា ហើយ​វា​បាន​ដិត​ជាប់​នៅក្នុង​ចិត្ត​របស់លោក ដែល​មិនអាច​បំភ្លេចបាន​។

​ដោយសារ​មូលហេតុ​នេះហើយ ទើប​ក្រោយមក​នៅ ឆ្នាំ ២០០៧ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) បាន​ស្ម័គ្រចិត្ត​លះបង់​ពេលវេលា ធ្វើជា​សាស្ត្រាចារ្យ​សិល្បៈ ដោយ​ពុំ​គិត​អំពី​ផលប្រយោជន៍​របស់ខ្លួន​ឯង ដើម្បី​តែ​ចង់​ចែករំលែក​ចំណេះដឹង និង​បទពិសោធន៍​ដែល​លោក​ចេះ ដល់​និស្សិត ដែល​សិក្សា​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​ភូមិន្ទ​វិចិត្រសិល្បៈ​។ តាមរយៈ​ការងារ​ស្ម័គ្រ​មួយ​នេះហើយ ដែល​នាំ​ឲ្យ​លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) មានឱកាស មក​ប្រទេស​កម្ពុជា ជា​ញឹកញាប់​។

​ផ្ទាំងគំនូរ របស់ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu)

​ដោយ​ទឹកចិត្ត​ស្រឡាញ់ និង​ចូលរួមចំណែក​ថែរក្សា និង​លើកស្ទួយ សិល្បៈ​ខ្មែរ បានធ្វើឲ្យ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) សម្រេចចិត្ត​បង្កើត​សាលា​សិល្បៈ​ឈានមុខ​គេ​មួយ​នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា នៅ​ឆ្នាំ ២០១២ ដែលមាន​ឈ្មោះថា “​សាលា​សិល្បៈ​យ៉ាម៉ាដា​” ក្នុង​គោលបំណង​តែមួយគត់​គឺ បណ្តុះបណ្តាល​ជំនាញ និង ជម្រុញ​ទឹកចិត្ត​ដល់​សិល្បករ​ខ្មែរ ឲ្យ​ស្រឡាញ់ និង អ​ភិត​ក្ស សិល្បៈ​ខ្មែរ ឱ្យបាន​ស្ថិត​ស្ថា​រ​នៅ​គង់វង្ស​តទៅទៀត​។​

​សិស្ស ដែល​រៀន​នៅ “​សាលា​សិល្បៈ​យ៉ាម៉ាដា​” ត្រូវបាន​ជ្រើសរើស​ឲ្យ​ចូល​សិក្សា ដោយ​ឥត​បង់ថ្លៃ​, បង់ថ្លៃ​ខ្លះ ឬ​បង់ថ្លៃ​ធម្មតា ទៅតាម​លក្ខខណ្ឌ​ជីវភាព​ជាក់ស្ដែង​របស់​សិស្ស​។ សិស្ស​ដែល​ទទួល​ការសិក្សា​នៅ​ទីនោះ ទទួលបាន​ការផ្ដល់ជូន​នូវ​សម្ភារៈ​សិក្សា ដែល​នាំ​មកពី​ប្រទេស​ជប៉ុន ដោយ​ឥតគិតថ្លៃ ពី​លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu)​។

​ទាំងនេះ​គឺជា​ការលះបង់ និង​ការប្ដេជ្ញាចិត្ត​ចំពោះ​សិល្បៈ​កម្ពុជា ដោយ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) បាន​លើកឡើងថា​៖ “​ខ្ញុំ​តែងតែ​ចាប់អារម្មណ៍​ខ្លាំង​អំពី​សិល្បៈ​ខ្មែរ​ហើយ​ខ្ញុំ​សង្ឃឹមថា ប្រជាជន​ខ្មែរ​ទាំងអស់ នឹងចូលរួម​ថែរក្សា​សិល្បៈ​វប្បធម៌​មួយ​នេះ​ឲ្យ​បានល្អ​។ ខ្ញុំ​ចង់ឱ្យ​សិល្បករ​ខ្មែរ​ជំនាន់​ក្រោយ ចូលរួម​រក្សា​សិល្បៈ​ដ៏​ស្រស់ស្អាត​របស់​ពួកគេ ហើយ​ខ្ញុំ​ក៏បាន​សម្រេចចិត្ត​បង្កើត​សាលា​សិល្បៈ​មួយ ដែលមាន​ឈ្មោះថា សាលា​សិល្បៈ​យ៉ាម៉ាដា ក្នុង​គោលបំណង បំផុស​បំផុស​ការ​ស្រា​ឡាញ់ អភិរក្ស សិល្បៈ​វប្បធម៌​ខ្មែរ​”​។​

​ផ្ទាំងគំនូរ របស់ លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu)

​វិចិត្រករ យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ (Yamada Takakazu) មាន​បច្ចេកទេស​នៅក្នុង​សិល្បៈ​ប្លែក​គួរ​ជាទី​ចាប់អារម្មណ៍​គឺ ស្នាដៃ​គំនូរ​ទាំងអស់​របស់គាត់ ត្រូវបាន​គូរ​ឡើង​ដោយ​ជក់​ក្រដាស​នៅលើ​ឈើ​ស្តើងៗ ប្រើប្រាស់​ពណ៌​ធម្មជាតិ​ដែល​ផលិត​ដោយ​បច្ចេកទេស​ជប៉ុន និង​មានការ​ប្រើប្រាស់​ម្សៅ​ពី​កំទេច​ថ្ម ដើម្បី​រំលេច​ពន្លឺ​ភ្លឺ​ភ្លេ​ក​ផងដែរ​។​

លោកអ្នក អាច​អ​ញ្ចើ​ញ​មក​ទស្សនា​ដោយផ្ទាល់ នូវ​ស្នាដៃ​គំនូរ ក្រោម​ចំណងជើង​ថា “​អនុស្សា​វ​រី​យ៏​” (Memory) របស់លោក យ៉ាម៉ាដា តា​កា​កា​ហ្សឹ ចំពោះ​ប្រទេស​កម្ពុជា រហូតដល់ ចុងខែ​មករា ឆ្នាំ​២០២០ ហើយ​មួយវិញទៀត វា​ក៏​អាច​ជាការ​រំលឹក​ឡើងវិញ​ផងដែរ សម្រាប់​លោកអ្នក បន្ទាប់ពី​បាន​ទស្សនា​រួច ពីព្រោះ​ទី​ន្លែ​ង​មួយចំនួន​នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា ដែល​ត្រូវបាន​គូស​ចេញ​មកនេះ ត្រូវបាន​បាត់បង់​រូបរាង​ដើម ឬ​បានប្រែក្លាយ​ទៅជា​អគារ​ថ្មី ដោយសារតែ​ការអភិវឌ្ឍន៍​ដ៏​លឿន ឥតឈប់ឈរ​នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​៕