តាមពិត អាមេរិក ធ្វើ​ស៊ី អ៉ី​រ៉ា​ក់ កាលពី ១៦​ឆ្នាំមុន​សោះ ដោយ​ប្រើល្បិច​ចោទថា អ៉ី​រ៉ា​ក់ មាន “​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក​”

623

កាលពី​ថ្ងៃទី​២០ ខែមីនា ឆ្នាំ​២០០៣ កងទ័ព​អាមេរិក​ចំនួន ១៣០,០០០​នាក់ បានចាប់ផ្ដើម​ចូលលុកលុយ អ៉ី​រ៉ា​ក់ ដើម្បី​ផ្ដួលរំលំ​របប​ដឹកនាំ​លោក សា​ដាំ ហូ​សេន ដោយមាន​ការគាំទ្រ​ពី​កងទ័ព​សម្ព័ន្ធមិត្ត របស់ខ្លួន​មានដូចជា​អង់គ្លេស ជាដើម​។ មុន​ការវាយលុក​លើ អ៉ី​រ៉ា​ក់ អតីត​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក លោក George W. Bush បាន​ទុកពេល​ឱ្យ​លោក សា​ដាំ ហូ​សេន ៤៨​ម៉ោង ដើម្បី​ចុះចេញ​ពី​អំណាច ប៉ុន្តែ​មេដឹកនាំ​រូបនេះ បាន​បដិសេធ ទើប​លោក ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក George W. Bush ចេញ​បញ្ជា​ឱ្យ​យោធា​អាមេរិក បាញ់​មី​ស៊ី​ល Tomahawk ចូលក្នុង​ទីក្រុង​បា​កដាដ ហើយ​នៅ​ដើមខែ​មេសា ឆ្នាំ​ដដែល ទីក្រុង​បា​កដាដ ទាំងស្រុង បាន​ធ្លាក់​ចូលទៅក្នុង​ដៃ​អាមេរិក រីឯ​រូបសំណាក សា​ដាំ ហូ​សេន ក៏ត្រូវ​បាន​គេ​បំផ្លាញចោល​ផងដែរ​។​

លោក Blair អង់គ្លេស និងលោក Bush អាមេរិក

​សហរដ្ឋអាមេរិក ប្រកាស​ធ្វើសង្គ្រាម​ជាមួយ​អ៊ីរ៉ាក់ ដោយ​អះអាងថា របប​ដឹកនាំ​របស់លោក សា​ដាំ ហូ​សេន មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក តែ​ក្រោយ​សង្គ្រាម​បញ្ចប់ អន្តរជាតិ និង​អាមេរិក​ខ្លួនឯង រក​មិនឃើញ​ភស្ដុ​ង​តាង​បញ្ជាក់ថា ទីក្រុង​បា​កដាដ មាន​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​នោះទេ​។ ក្រុម​អ្នកជំនាញ​អន្តរជាតិ​ជាច្រើន បាន​ចោទប្រកាន់​រដ្ឋបាល​លោក Bush ថា​បាន​កុហក​ប្រជាជន​អាមេរិក និង​ពិភពលោក​ទាំងមូល ថា អ៉ី​រ៉ា​ក់ មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក ហើយ​រហូតដល់​មាន​ពាក្យ​ចចាមអារ៉ាម ខ្លះ​ថា លោក Bush នៅ​កាលណោះ​បាន​បញ្ជា​ឱ្យ CIA សរសេរ​របាយការណ៍​ធ្វើយ៉ាងណា​បញ្ជាក់ថា​លោក សា​ដាំ ហូ​សេន កំពុង​អភិវឌ្ឍ និង​មាន​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​ទៀតផង បើទោះជា​ទីភ្នាក់ងារ​ស៊ើបការណ៍ សំងាត់​អាមេរិក ប្រាប់​លោក​ថា អ៉ី​រ៉ា​ក់ គ្មាន​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​ក៏ដោយ​។​

​តាម​ការពិត​គំនិត​ចង់​ធ្វើសង្គ្រាម​ផ្ដួលរំលំ​របប​ដឹកនាំ សា​ដាំ ហូ​សេន កើតមានឡើង​តាំងតែ​ពី​សម័យ អតីត​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក លោក George H.W. Bush ដែលជា​ឪពុក​របស់លោក George W. Bush មក​ម្លេះ​។ នៅ​ចុងឆ្នាំ​១៩៩០ សា​ដាំ ហូ​សេន បាន​បញ្ជា​កងទ័ព​ចូល​ឈ្លានពាន​ប្រទេស គុយ​វ៉ែត ហើយ​ប៉ុន្មាន​ខែក្រោយ​មក កងទ័ព​អាមេរិក​ក្រោម​បញ្ជា​របស់ លោក George H.W. Bush បាន​ចូល​ជួយ​រំដោះ​គុយ​វ៉ែត ប៉ុន្តែ​នៅពេលនោះ​អាមេរិក នៅតែ​ទុកឱ្យ​លោក សា​ដាំ ហូ​សេន បន្ត​កាន់អំណាច​ដដែល​។​

​នៅ​ខែមករា ឆ្នាំ​១៩៩៨ វិទ្យាស្ថាន Project for a New American Century (PNAC) បាន​ផ្ញើលិខិត​ចំហ​មួយ​ជូន​អតីត​រដ្ឋបាល​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក លោក ប៊ី​ល គ្លី​ន​តុ​ន ដោយ​ព្រមាន​ថា សហរដ្ឋអាមេរិក នឹង​ប្រឈមមុខ​នឹង​ការគំរាមកំហែង​មួយ​ដ៏​ធំ ក្នុង​តំបន់​មជ្ឈិមបូព៌ា ដោយសារតែ​មនោគមន៍​វិជ្ជា​ជាតិនិយម​អារ៉ាប់​របស់​សា​ដាំ ហូ​សេន​។ ដូច្នេះ​ចាំបាច់​ណាស់​ត្រូវតែ​ផ្ដួលរំលំ​មេដឹកនាំ ផ្ដាច់ការ​រូបនេះ​ចេញពី​អំណាច​។​

ប៉ុន្តែ​លោក ប៊ី​ល គ្លី​ន​តុ​ន មិនបាន​គិតគូរ​ពី​ការព្រមាន​នេះឡើយ រហូតដល់​លោក George W. Bush ឡើងកាន់​អំណាច​ជា​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក​នៅ​ឆ្នាំ​២០០១ ទើប​គេ​មើលឃើញថា គំនិត​ចង់​ធ្វើសង្គ្រាម​ជាមួយ​អ៉ី​រ៉ា​ក់​ផ្ទុះឡើង​សាជាថ្មី ដោយ​លោក Bush បានតែងតាំង​មន្ត្រី​យោធា​ជាន់ខ្ពស់ ដែល​សុទ្ធសឹងតែ​ជា​មនុស្ស​ធ្លាប់ បម្រើការ​នៅក្រោម​អតីត​រដ្ឋបាល​របស់​ឪពុក​លោក​។​

​ដើម្បី​ធ្វើសង្គ្រាម​ជាមួយ​អ៉ី​រ៉ា​ក់ លោក Bush បាន​ទាញ​ភ្ជាប់​ទំនាក់ទំនង​រវាង សា​ដាំ ហូ​សេន និង​ក្រុម​ភេរវ​ករ​អាល់​កៃ​ដា ព្រមទាំង​ចោទថា របប​ដឹកនាំ​របស់លោក សា​ដាំ ហូ​សេន មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក​។ ប៉ុន្តែ​អ្នកជំនាញ​អន្តរជាតិ​ភាគច្រើន​យល់ថា សង្គ្រាម​ជាមួយ​អ៉ី​រ៉ា​ក់ គឺ​ដើម្បី​ពង្រីក​លិ​ទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ តាម​ស្ដង់ដារ​អាមេរិកកាំង​, ប្រេង និង​គ្រាន់តែ​បង្ហាញ​ដល់​មេដឹកនាំ​ផ្ដាច់ការ​ដទៃ ដូចជា​នៅ ស៊ី​រី អ៉ី​រ៉ង់ លី​ប៊ី និង​កូរ៉េខាងជើង ពី​អំណាច​របស់​សហរដ្ឋអាមេរិក​ប៉ុណ្ណោះ​។ ម្យ៉ាងវិញទៀត​មជ្ឈដ្ឋាន​ខ្លះ​ក៏បាន អះអាង​ដែរ​ថា សហរដ្ឋអាមេរិក​ចង់ បាន​ប្រេង​ពី អ៉ី​រ៉ា​ក់ ជាជាង​នយោបាយ​ទៅទៀត​។​

​ជាក់ស្ដែង នៅក្នុង​អត្ថបទ​មួយ​របស់ CNN ចុះផ្សាយ​កាលពី​ថ្ងៃទី​១៥ ខែមេសា ឆ្នាំ​២០១៣ ក៏បាន​និយាយ​ដែរ​ថា សង្គ្រាម​ជាមួយ អ៉ី​រ៉ា​ក់ គឺ​ដើម្បី​ប្រេង​។ ដ្បិត​នៅមុន​ពេល​សង្គ្រាម​ឆ្នាំ​២០០៣ ឧស្សាហកម្ម​ប្រេង អ៉ី​រ៉ា​ក់ មាន​លក្ខណៈ​ជា​ជាតិ​តូបនីយកម្ម មិន​បើកចំហរ​ឱ្យ​ក្រុមហ៊ុន​បរទេស​ណា ចូល​រកស៊ី​ជាមួយ​ឡើយ​។ ប៉ុន្តែ ១០​ឆ្នាំ ក្រោយ​សង្គ្រាម គេ​ឃើញថា ឧ​ស្សហកម្ម​ប្រេង​នេះ ប្រែក្លាយជា​ឯកជន និង​អនុញ្ញាតឱ្យ​ក្រុមហ៊ុន​បរទេស​ចូល​វិនិយោគ​។ ជា​ឧទាហរណ៍ ក្រុមហ៊ុន​ប្រេង​អាមេរិក ដូចជា ExxonMobil និង Chevron សុទ្ធតែ​បាន​បង្កើត​មូលដ្ឋាន​ក្រុមហ៊ុន​របស់ខ្លួន​ជាច្រើន​នៅ អ៉ី​រ៉ា​ក់​។​

អតីត​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក លោក George W. Bush នៅ​ខែតុលា ឆ្នាំ​២០០២ បាន​អះអាងថា របប​ដឹកនាំ សាំ​ដាំ ហូ​សេន មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក​។ ប៉ុន្តែ​ក្រោយ​សង្គ្រាម​អ៉ី​រ៉ា​ក់ចប់ គេ​ពុំបាន​រកឃើញ​ភស្ដុតាង​បញ្ជាក់ថា ទីក្រុង​បា​កដាដ មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក​នោះទេ ហើយ​សូម្បីតែ​អតីត​នាយក CIA លោក George Tenet ក៏បាន​កត់សម្គាល់​នៅ​ដើមឆ្នាំ​២០០៤ ដែរ​ថា CIA បាន ជូនដំណឹង​ដល់​អ្នកបង្កើត​គោ​លន​យោ​បា​អាមេរិក​ថា ខ្លួន​គ្មាន​ព័ត៌មាន​ជាក់លាក់​បញ្ជាក់​ពី​ប្រភេទ ឬ​បរិមាណ នៃ​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក​របស់​អ៉ី​រ៉ា​ក់​នោះឡើយ​។​

លើសពីនេះទៅទៀត នៅ​ខែធ្នូ ឆ្នាំ​២០០២ លោក Bush ខ្លួនឯង​ផ្ទាល់​បានប្រកាស​ដូច្នេះ​ថា​៖ «​យើង​មិន​បានដឹង​ឱ្យ​ប្រាកដថា អ៉ី​រ៉ា​ក់មាន ឬ​មិនមាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក នោះទេ​»​។ រីឯ លោក Tenet ក៏បាន​បញ្ជាក់ប្រាប់​សភា​អាមេរិក​ដែរ​ថា សា​ដាំ ហូ​សេន គ្មាន​អាវុធ​បែបនេះ​ទេ​។​

​ដោយឡែក កាន់តែ​ពិសេស នៅ​អំឡុង​យុទ្ធនាការ​ឃោសនាបោះឆ្នោត​ឆ្នាំ​២០១៦ ប្រធានាធិបតី បច្ចុប្បន្ន លោក ដូ​ណា​ល់ ត្រាំ បាន​និយាយ​ចំៗ​តែម្ដង​ថា លោក George W. Bush បាន​កុហក ប្រជាជន​អាមេរិក​ថា អ៉ី​រ៉ា​ក់មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក​។ «​អ្នកធ្វើ​អ្វី​តាម​ដែល​អ្នក​ចង់បាន​…​តែ​ខ្ញុំ​ចង់ ប្រាប់​អ្នក​ទាំងអស់​ថា ពួកគេ​បាន​កុហក​។ ពួកគេ​បាន​និយាយថា អ៉ី​រ៉ា​ក់មាន​អាវុធ​ប្រល័យ​លោក តែ​តាមពិត​គឺ​គ្មាន​ទាល់តែសោះ ហើយ​ពួកគេ​ក៏​ដឹង​មុន​ដែរ​ថា គ្មាន គឺ​គ្មាន​អាវុធ​បែបនេះ​ឡើយ​»​។ នេះ​ជាស​ម្ដី​លោក ដូ​ណា​ល់ ត្រាំ ថ្លែង​ទៅកាន់​អ្នកគាំទ្រ​។​

​គួរ​បញ្ជាក់ថា សង្គ្រាម​អ៉ី​រ៉ា​ក់​ឆ្នាំ​២០០៣ បាន​ផ្ដាច់ជីវិត​ប្រជាជន​ស៊ីវិល​អ៉ី​រ៉ា​ក់រាប់​សែន​នាក់ ហើយ​មកទល់នឹង​បច្ចុប្បន្ន បើទោះជា​ក្រុម ISIS ត្រូវបាន​កម្ចាត់​ក៏ដោយ ប៉ុន្តែ អ៉ី​រ៉ា​ក់ មិនទាន់មាន​សន្តិសុខ​ពេញលេញ​ផងដែរ​។ លោក សា​ដាំ ហូ​សេន វិញ ត្រូវបាន​គេ​កាត់ទោស​ប្រហារជីវិត ដោយ​ព្យួរ​ក នៅ​ថ្ងៃទី​៣០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ​២០០៦៕

ប្រភពពី៖ Fresh News