ការដក​ប្រព័ន្ធ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA ពី​កម្ពុជា នឹងធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់ ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ក្រីក្រ ខ្លាំងជាងគេ​

5302

​ភ្នំពេញ​៖ ការដក​ប្រព័ន្ធ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA ពី​កម្ពុជា ត្រូវបាន​អ្នកស្រាវជ្រាវ​ថ្នាក់បណ្ឌិត​ផ្នែក​នយោបាយ​ម្នាក់​អះអាងថា ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​នេះ គ្មាន​ន​ណា​ក្រៅតែពី​ប្រជាជន​ក្រីក្រ​នោះទេ ដែល​នឹងត្រូវ​រង​ផលប៉ះពាល់​ពី​ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​នេះ ហើយ​វា​ផ្ទុយទៅនឹង​អ្វីដែល​ពួកគេ​រំពឹងទុក​។​

​របាយការណ៍​នៃ​ការសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​នេះ បានធ្វើ​ឡើង​ដោយ​អ្នកស្រី Cindy Cao សម្រាប់​ថ្នាក់បណ្ឌិត ផ្នែក​នយោបាយ​សកល​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ Leicester ដែល​ត្រូវបាន​បោះពុម្ព​កាលពី​ខែតុលា ឆ្នាំ​២០១៨ ដោយ​ដាក់​ចំណងជើង​ថា «​ទណ្ឌកម្ម​ពាណិជ្ជកម្ម​របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប​លើ​កម្ពុជា​៖ ការពិភាក្សា​លើ​ក្រមសីលធម៌​»​។​

​របាយការណ៍​នេះ ត្រូវបាន​កាសែត​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្ដិ៍ ដកស្រង​ថា ការដក EBA ពី​កម្ពុជា​ប្រៀបបាន​នឹង​អាវុធ​មុខ ២ ដោយ​វា​នឹងធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ទំនាក់ទំនង ទ្វេភាគី​អឺរ៉ុប​និង​កម្ពុជា​, ធ្វើ​ឲ្យ​រោងចក្រ​ប្រមាណ ៥០ ភាគរយ ដកខ្លួន​ចេញពី​កម្ពុជា​ក្នុង​រយៈពេល ១៨ ខែ​នៃ​នីតិ​វិធីដក​, ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​គម្លាត​ភាពក្រីក្រ​កាន់តែ​ធំ​, ធ្វើ​ឲ្យ​ស្ត្រី​សហគមន៍​ជនជាតិភាគតិច និង​ជន​ដែល​ងាយ​រងគ្រោះ ទទួលរង​ខ្លាំងជាងគេ​។​

​របាយការណ៍​បាន​សរសេរ​ទៀតថា ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច ត្រូវបាន​គេ​រកឃើញថា ទទួលបាន​ជោគជ័យ​តែ​ចន្លោះ​ពី ៥ ទៅ ៣០%​ប៉ុណ្ណោះ ក្នុងការ​សម្រេច​អ្វីដែល​ពួកគេ​ចង់បាន ប៉ុន្តែ​ពី ៦៥ ទៅ ៩៥% គឺ​ទទួល​បរាជ័យ​។ វិធានការ​បែប​បង្ខំ របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប​មកលើ​កម្ពុជា អាចធ្វើ​ឲ្យ​ទទួលផល​ផ្ទុយ ដោយ​រដ្ឋាភិបាល​អាច​នឹង​ឆ្លើយតប ក្នុង​រូបភាព​ការពារ​អធិបតេយ្យភាព​ជាតិ​។

អ្នកសរសេរ​របាយការណ៍​បានផ្ដល់​យោបល់​ថា សហភាព​អឺរ៉ុប​គួរតែ​ជ្រើស​រើសយក ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​ដោយ​ផ្នែក​ណាមួយ និង​ដោយ​ការប្រុងប្រយ័ត្ន និង​ចៀសវាង​ការប៉ះពាល់​ដល់​ឧស្សាហកម្ម​សំខាន់ៗ មានដូចជា ឧស្សាហកម្ម​កាត់ដេរ និង​ស្បែកជើង ដែលមាន​ប្រមាណ ៧៥% នៃ​ការនាំចេញ​របស់​កម្ពុជា​ទៅ​សហភាព​អឺរ៉ុប​។ ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​នេះ​គួរ​ធ្វើឡើង​ក្នុង​រយៈពេល​ខ្លី បន្តិច​ម្ដងៗ និង​ដោយ​ផ្នែក និង​ត្រូវមាន​ការរំពឹង​ទុកជា​ក់លាក់​។​

ជាមួយគ្នានេះដែរ បើ​យោងតាម​សេចក្តីរាយការណ៍​របស់​សារព័ត៌មាន​អាល្លឺម៉ង់ ឌី​ដា​ប់ប​ល​យូ (DW) ចេញផ្សាយ​នៅ​ថ្ងៃទី​៤​ខែមីនា​ឆ្នាំ​២០១០​កន្លងមក បានឱ្យដឹងថា អ្នកជំនាញការ​នានា​បាន​និយាយថា ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​ទៅលើ​ប្រទេស​ភូមា ដោយ​សហភាព​អឺរ៉ុប ចាប់តាំងពី​ឆ្នាំ​១៩៩៦​មក​នោះ គឺជា​វិធានការ​ខុសឆ្គង និង​ផ្តល់​ផល​អវិជ្ជមាន​ទៅវិញ​។​

សារព័ត៌មាន​អាល្លឺម៉ង់​មួយ​នេះ បាន​ពន្យល់ថា​គោលបំណង​នៃ​ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប សំដៅ​ធ្វើឱ្យ​របប​យោធា​ភូមា​ចុះខ្សោយ បន្ទាប់ពី​ពួកគេ​បាន​គ្រប់គ្រង​ប្រទេស​ចាប់តាំងពី​ឆ្នាំ​១៩៦២​មក​។ ទោះបីជា​យ៉ាងណា អ្នកជំនាញការ​នានា​បាន​និយាយ​នៅ​ឆ្នាំ​២០១០​នោះ​ថា បន្ទាប់ពី​ដាក់ទណ្ឌកម្ម​អស់​រយៈពេល​១៤​ឆ្នាំ វា​ដល់ពេល​ដែល​គេ​ត្រូវ​ទទួលស្គាល់ថា វា​មិនមាន​ប្រសិទ្ធភាព​នោះទេ​។​

«​ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​រប​ស់​សហភាព​អឺរ៉ុប​ប្រឆាំងនឹង​មី​យ៉ាន់​ម៉ា វា​បរាជ័យ​យូរណាស់​មកហើយ ដូចជា​ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​ភាគច្រើន (​ទៅលើ​ប្រទេស​ផ្សេងទៀត​)​នោះ​។​» លោក នី​ក្លាស ស្វាន់​ស្ត្រូ​ម (Niklas Swanström) អ្នកជំនាញការ​លើ​បញ្ហា​ភូមា និង​ជានា​យក​វិទ្យាស្ថាន​សម្រាប់​គោលនយោបាយ​សន្តិសុខ និង​ការអភិវឌ្ឍ ដែលមាន​មូលដ្ឋាន​នៅ​ទីក្រុង​ស្តុក​ខូ​ម ប្រទេស​ស៊ុយអែត បាន​និយាយ​នៅក្នុង​របាយកាណ៍​របស់​លោក​។

ទន្ទឹមនឹងនេះ លោក ម៉ៃ​ខឹ​ល វ៉ុ​ន ហូ​ហ្វ (Michael von Hauff) សេដ្ឋកិច្ចវិទូ និង​ជា​អ្នកជំនាញការ​លើ​បញ្ហា​ភូមា​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ ខេ​សឺរ​ស្លូ​ថឺ​ន (University of Kaiserslautern) នៅ​ប្រទេស​អាល្លឺម៉ង់ បាន​និយាយថា ការដាក់ទណ្ឌកម្ម​លើ​ភូមា​មិន​គ្រាន់តែ​គ្មាន​ប្រសិទ្ធភាព​នោះទេ ប៉ុន្តែ​ជាក់ស្តែង​វា​ផ្តល់​ផល​អវិជ្ជមាន​ទៅវិញ ហើយ​ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់​ប្រជាជន​ភូមា​ក្រីក្រ ពោលគឺ​មិនមែន​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​នោះឡើយ​។​

«​ជីវភាព​រស់នៅ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​បាន​ធ្លាក់ចុះ ហើយ​នារី​ជាច្រើន​នាក់​នៅក្នុង​វិស័យ​វាយ​ន​ភណ្ឌ (​រោងចក្រ​កាត់ដេរ​) បាន​បាត់បង់​ការងារ​ធ្វើ​។​» លោក ម៉ៃ​ខឹ​ល វ៉ុ​ន ហូ​ហ្វ បាន​និយាយប្រាប់​សារព័ត៌មាន DW ។​

​គួរ​រំ​ម្លឹ​ក​ផងដែរ​ថា សហភាព​អឺរ៉ុប បានចាប់ផ្ដើម​ដំណើរ​នីតិវិធី​របស់ខ្លួន ក្នុង​ការដក​ប្រព័ន្ធ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA ពី​កម្ពុជា ក្រោម​ហេតុផល​នៃ​ការធ្លាក់ចុះ លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ការគោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​នីតិរដ្ឋ​នៅ​កម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការរំលាយ​បក្សប្រឆាំង​, ការចាប់​លោក កឹម សុខា​, មន្ត្រី​ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ​សង្កាត់ មកពី​បក្សប្រឆាំង ត្រូវអស់​តំណែង និង​មន្ត្រី CNRP ១១៨ នាក់ ត្រូវអស់​សិទ្ធិ​ធ្វើ​នយោបាយ​៕